سلامت در بلایا | حوادث| فوریت ها
معاهده پاریس؛ گامی جهانی برای مقابله با تغییرات اقلیمی
معاهده پاریس یا Paris Agreement یکی از مهمترین توافقنامههای بینالمللی در زمینه تغییرات اقلیمی است که در دسامبر ۲۰۱۵ در جریان اجلاس کنفرانس تغییرات اقلیمی سازمان ملل متحد (COP21) در پاریس تصویب شد. این معاهده از ۴ نوامبر ۲۰۱۶ لازمالاجرا گردید و تاکنون تقریباً تمامی کشورهای جهان به آن پیوستهاند.
اهداف اصلی معاهده پاریس
- محدود کردن افزایش دمای زمین به کمتر از ۲ درجه سانتیگراد نسبت به دوران پیشاصنعتی و تلاش برای کاهش آن تا ۱.۵ درجه.
- کاهش انتشار گازهای گلخانهای از طریق تعهدات ملی کشورها (NDCs).
- افزایش توان سازگاری کشورها در برابر پیامدهای تغییر اقلیم و حمایت از جوامع آسیبپذیر.
- تأمین مالی و انتقال فناوری برای کمک به کشورهای در حال توسعه جهت اجرای برنامههای سبز.
اهمیت این توافقنامه
- نخستین توافق جهانی است که تقریباً همه کشورها در آن مسئولیت مشترک اما متناسب با شرایط خود دارند.
- بر خلاف پروتکل کیوتو که تنها کشورهای توسعهیافته را ملزم میکرد، در معاهده پاریس همه کشورها باید برنامههای کاهش انتشار خود را ارائه دهند.
- این معاهده بر انعطافپذیری، همکاری و شفافیت استوار است و کشورها موظفاند هر پنج سال گزارش پیشرفت خود را منتشر کنند.
چالشها و انتقادات
- برخی کشورها به دلیل مشکلات اقتصادی یا وابستگی به سوختهای فسیلی، اجرای تعهدات را به تعویق میاندازند.
- خروج آمریکا در دوران ترامپ و بازگشت دوباره در دولت بایدن نشان داد که این توافق همچنان با چالشهای سیاسی روبهرو است.
- نبود ضمانت اجرایی سختگیرانه، یکی از نقاط ضعف اصلی این معاهده محسوب میشود.
جمعبندی
معاهده پاریس نماد تلاش جهانی برای مقابله با بحران تغییرات اقلیمی است. موفقیت آن وابسته به همکاری واقعی کشورها، سرمایهگذاری در انرژیهای پاک و تغییر الگوی مصرف در سطح جوامع است. با وجود کاستیها، این توافقنامه همچنان مهمترین چارچوب جهانی برای نجات زمین از تهدید گرمایش جهانی به شمار میرود.
