سلامت در بلایا | حوادث| فوریت ها
زمین لرزه های بزرگ جهان، صرف نظر از مصائب و آلام مردم تحت تاثیر، حاوی نکات آموزشی مهمی اند که با درس آموزی از آنها، می توان ریسک لرزه ای کاهش داد. بدیهی است که تدوین گزارش جزئی و کارشناسی از رخداد زلزله های سترگ، مستلزم بازدیدهای میدانی است که بدلیل فراهم نبودن این امکان، تدوین گزارش زلزله 2025 میانمار، براساس اطلاعات گوناگون منتشره توسط نگارنده پس از گذشت دو روز از تاریخ وقوع زلزله صورت گرفت.
از نکات مهم و قابل توجه زلزله 28 مارس 2025 با بزرگی 7.7 ماندالی میانمار، نگارنده نوشتار حاضر، عناوین زیر را مهم ارزیابی کرده است:
- سکون لرزه ای نسبی در راستای گسله های بزرگ، هشدار بزرگی مبنی بر رخداد سترگ و دهشتناک آتی است.
- توسعه شهری و ساخت و ساز بدون توجه به خطر زلزله و بی توجهی به مخاطرات، در زمان رخداد حادثه، بحران های بزرگی را برای جوامع تحمیل خواهد کرد.
- بلند مرتبه سازی و برج سازی ها در مناطق ساحلی و مناطق با ساختگاه و خاک نرم، در زلزله های دور نیز خطرساز خواهد بود. این امر در کشور ایران در ساخت و سازهای مناطق ساحلی دریای مازندران باید بطور جدی مد نظر قرار گیرد.
- شرایط ساختگاهی در تشدید اثرات مخرب زلزله جایگاه ویژه ای دارد. بنظر نگارنده، زلزله 7.7 ماندالی میانمار، یک کلاس آموزشی بزرگ برای کارشناسان از این جنبه است.
- اثرات پریودهای بلند زمین لرزه در ساختگاه های نرم بر سازه های مرتفع در زلزله میانمار بویژه در شهر بانکوک در کشور همسایه میانمار، نمایان بود. بنظر نگارنده، رخداد 7.7 ماندالی میانمار درس آموخته های موثری در درک ملموس اثرات طیفی زمین لرزه های دور داشت.
- در زلزله میانمار نیز شواهد آشکاری بر اهمیت کیفیت ساخت و ساز در رفتار سازه ها مشاهده گردید. در مناطقی دور و نزدیک سازه هایی بطور کامل فروریختند و در همان نقاط، سازه های متعددی دیگری بدون خسارت پابرجا ماندند. ضرورت توجه به مقررات و استانداردهای ساخت و ساز در زلزله میانمار نیز بوضوح خود را نشان داد.
- متاسفانه دسترسی به دادههای تخصصی و محلی زلزله ماندالی میانمار، با مشکل همراه بود. ضرورت به اشتراک گذاری دادههای زلزله های سترگ، با هدف تحلیل و ارزیابی های تفصیلی امر قابل توجه دیگری است که نگارنده در حین جمع آوری اطلاعات نیز با آن روبرو بود.
نکته شایان ذکر در تدوین گزارش حاضر، مشکلات دسترسی به داده ها و اطلاعات پایه در کشور میانمار(برمه) بود که به دلیل سیاسی و نوع حاکمیت موجود، بطور کلی انتشار اطلاعات و دسترسی به آن و حتی آمار خسارت ها و تلفات زلزله رخ داده با کاستی های قابل ملاحظه و عدم دسترسی ها مواجه بود. چند سایت و پایگاه داده که اطلاعات مربوط به زلزله ها را منتشر می کردند، طی چندین نوبت تلاش، قابل دسترسی نبودند. در هر حال با توجه به اطلاعات در دسترس و دادههای کشور تایلند و نیز مطالب منتشر در سایت های مختلف گزارش پیش رو جمع بندی، تدوین گردیده و عمده مطالب آن برگرفته از متون و داده ها و اطلاعات منتشر شده توسط مراکز و محققین مختلف است که امید می رود برای مهندسین و کارشناسان کشور مفید باشد.
زلزله 7.7 میانمار، رخداد 28 مارس 2025 بطور ملموس درس آموخته های مهمی برای کارشناسان و محققین و مهندسین دارد و امید است این نوشتار که با گذشت مدت کوتاهی از زمان رخداد تهیه شده، برای تعدادی از علاقه مندان از این منظر مورد استفاده قرار گیرد.
